Ch³opi | inne lektury | kontakt | reklama | studia
streszczenieopracowaniebohaterowie¿ycie i twórczo¶æ autoratest   
Jeste¶ w: Ostatni dzwonek -> Lektury -> Ch³opi

„Ch³opi” jako epopeja

© - artyku³ chroniony prawem autorskim autor: Karolina Marlêga

Adam Kulawik, autor Poetyki, zdefiniowa³ epopejê jako gatunek epicki, obszerniejszy w stosunku do terminu epos: „(…)obejmuje bowiem swoim znaczeniem zarówno epos, jak i pewien typ powie¶ci, jak na przyk³ad „Wojna i pokój” Lwa To³stoja, „Nad Niemnem” Orzeszkowej czy „Cichy Don” Szo³ochowa i im podobne”. Cechami charakterystycznymi epopei s±: szeroki epicki plan, wa¿ko¶æ problematyki spo³ecznej i historycznej, wielow±tkowo¶æ, du¿a liczba bohaterów, realizacja w estetyce realizmu (motywacja ma charakter naturalny, realistyczny, spo³eczny b±d¼ psychologiczny).


Cechy „Ch³opów” jako epopei:

1. Wielostronno¶æ i wielowarstwowo¶æ – Reymont opisa³ w swej powie¶ci mozaikê ró¿norodnych charakterów, panoramê spo³ecznej elity wsi, jak równie¿ ¿ycie biedoty zamieszkuj±cej Lipce.

Sportretowa³ stosunki miêdzyludzkie, zarówno w sytuacjach radosnych (narodziny dziecka), jak i smutnych (pogrzeb). Zainteresowa³ siê codziennym ¿yciem mieszkañców wsi, skupiaj±c siê na realistycznej drobiazgowo¶ci i szczegó³owo¶ci opisu . Na uwagê zas³uguje równie¿ skrupulatny opis zmian w przyrodzie, której cykliczno¶æ i nieuchronno¶æ stanowi³a symbol zmiany czasu w Lipcach.

Nale¿y przy tym zauwa¿yæ, ¿e partie dotycz±ce wygl±du natury nie s± wyidealizowane i sztucznie upiêkszone, lecz z dba³o¶ci± o realizm przekazu odzwierciedlaj± prawdziwy wygl±d wsi w czasie ulewnych deszczy czy podczas kilkudniowej suszy. To wszystko odnajdziemy w wielostronnym i wielowarstwowym opisie Reymonta. Julian Krzy¿anowski napisa³: „W wizji tej, odznaczaj±c± siê dok³adno¶ci± studium naukowego, wy¶ledziæ mo¿na bez trudno¶ci mnóstwo sk³adników doskonale znanych z powie¶ci dawniejszych, pierwiastków takich, jak przys³owiowy g³ód ziemi, jak religijny do niej stosunek widoczny zw³aszcza w pewnych wrêcz hieratycznych czynno¶ciach, by wskazaæ g³o¶ny obraz przed¶miertnego siewu starego Boryny, tak twarda bezwzglêdno¶æ wobec s³abszych, s³abo maskowana chrze¶cijañskim altruizmem, jak pierwotno¶æ instynktów osobniczych, ¶cieraj±cych siê z nakazami etyki zbiorowej”


2. Konstrukcja narratora (wiejskiego gadu³y) – zabieg ten sprzyja wiarygodno¶ci utworu, poniewa¿ nikt nie zna tak dobrze wiejskiego ¶rodowiska, jak element ¶wiata przedstawionego – „wiejski gadu³a”. Rzetelnie opisuje ch³opskie ¶rodowisko, poniewa¿ jest jego uczestnikiem.

3. Koncepcja czasu – czas w Lipcach p³ynie niezale¿nie od ¶wiata zewnêtrznego, poniewa¿ wie¶ jest jak gdyby samoistnym tworem, odrêbnym ¶wiatem. Nie chodz± w niej zegary, ludzie ¿yj± w rytmie zmian przyrody, kieruj±c siê po³o¿eniem s³oñca na niebie. Powtarzalno¶æ pór roku, obrzêdów i ¶wi±t religijnych sprawia, ¿e czas jest sta³y i nieuchronny.

4. Obiektywno¶æ opisu – Reymont d±¿y w opisie ch³opów do obiektywizmu (którego osi±gniêcie nigdy nie jest mo¿liwe), staraj±c siê nie stawaæ po jednej stronie (na przyk³ad w sporze o ziemiê miêdzy Borynami), lecz ukazywaæ wielostronno¶æ postaci i niejednoznaczno¶æ sytuacji ¿yciowych, przez co staj± siê one bardziej uniwersalne.

5. Epizodyczno¶æ fabu³y – fabu³a jest skonstruowana w sposób wielow±tkowy tak, by zdarzenia nie s³u¿y³y jedynie jej rozwojowi, lecz budowa³y t³o spo³eczne i obyczajowe.

6. Bohater zbiorowy – bohaterem epopei jest wiejska zbiorowo¶æ, czyli gromada, z której wy³aniaj± siê indywidualni, charakterystyczni bohaterowie, tacy jak Maciej Boyna, Jagna, Antek i Hanka.

Julian Krzy¿anowski napisa³: „Pomoc z któr± czasu siewu i innych robót wiosennych spiesz± do Lipiec s±siedzi, by siê ¶wiêta ziemia bez r±k roboczych nie zmarnowa³a, rozszerza w powie¶ci zjawisko wiêzi spo³ecznej na ca³± okolicê, bez ma³a na ca³o¶æ spo³eczno¶ci ch³opskiej i omawianemu zagadnieniu nadaje tê donios³o¶æ, któr± do niego autor, bezwiedny, intuicj± kierowany socjolog, przywi±za³”.

strona:    1    2  

Baza studiów
Kim chcesz zostaæ?

Szybki test:

Do cech „Ch³opów” ¶wiadcz±cych o tym, ze mamy do czynienia z epopej± nie nale¿y:
a) dramatyczno¶æ dialogów
b) epizodyczno¶æ fabu³y
c) bohater zbiorowy
d) obiektywno¶æ opisu
Rozwi±zanie

Zobacz inne artyku³y:

StreszczeniaOpracowanie
„Ch³opi” – streszczenie szczegó³owe
„Ch³opi” – streszczenie w pigu³ce
Geneza „Ch³opów”
¯yciorys Stanis³awa W³adys³awa Reymonta
Kalendarium twórczo¶ci Reymonta
Czas i miejsce akcji „Ch³opów”
Narracja „Ch³opów”
Kompozycja „Ch³opów”
Problematyka „Ch³opów”
Jêzyk „Ch³opów”
„Ch³opi” – m³odopolska powie¶æ czy epopeja?
„Ch³opi” jako epopeja
Obyczaje mieszkañców Lipiec
Interpretacja tytu³u „Ch³opi”
Konwencje literackie w „Ch³opach”
Motywy literackie w „Ch³opach”
„Ch³opi” na du¿ym ekranie
Najwa¿niejsze cytaty z „Ch³opów”
Bibliografia




Bohaterowie
Maciej Boryna – szczegó³owa charakterystyka
Antek – szczegó³owa charakterystyka
Jagna – szczegó³owa charakterystyka
Hanka – szczegó³owa charakterystyka
Charakterystyka pozosta³ych bohaterów „Ch³opów”
Jagustynka - charakterystyka postaci
Kuba Socha - charakterystyka postaci





Tagi:
• Cechy epopei na przyk³adzie Ch³opów Reymonta • Cechy epopei w Ch³opach • Impresjoniz w Ch³opach • Naturalizm w Ch³opach • Reymont biografia